بررسی و مقایسه سند برنامه درسی ملی تدوین شده جمهوری اسلامی ایران با زیر نظام برنامه درسی در مبانی نظری تحول بنیادین در نظام تعلیم و تربیت رسمی و عمومی.

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

مدیر گروه پژوهشی مبانی برنامه ریزی درسی پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش

چکیده

هدف از این پژوهش بررسی و تحلیل نقادانۀ برنامۀ درسی ملی تدوین شدۀ جمهوری اسلامی ایران باتوجه به ملاکهای برگرفته از زیرنظام برنامه درسی در مبانی نظری تحول بنیادین در نظام تعلیم و تربیت رسمی و عمومی بوده است. رویکرد پژوهش عمدتا کیفی و از نوع استنتاج قیاسی مبتنی بر تحلیل اسنادی در قالب پژوهش ارزشیابی است. مقایسه‌های انجام شده در مورد برنامه درسی ملی تدوین شده باتوجه به ملاک های مورد نظر در قالب شش مولفه تشکیل دهندۀ 1- هدفها و دیگر عناصر اصلی برنامه درسی، 2- برداشتها و مفهوم سازی ها از برنامه درسی ملی، 3- الزاماتِ قبلی، زمینه سازی ها، شرایط پذیرش، 4- ویژگی های ساختاری و اجرایی، 5- توجه به برنامه ریزی درسی مبتنی بر مدرسه و روند های نوآورانه، و 6- توجه به حوزه دیدگاه های برنامه درسی، به قصدِ مقایسه و ارزیابی برنامه درسی ملی تدوین شدۀ جمهوری اسلامی انجام گرفته است. یافته‌ها نشان می دهد در سند برنامه درسی ملی تدوین شده برداشتی تا حدود زیادی آرمان گرایانه تر با ویژگی های گسترده تجویزی با حضور قوی یک استیلای عقیدتی( مذهبی شیعی)، و نظام آموزشی با تاکید بر سازوکار نظم دهنده دینی، بخصوص در بخش«چشم انداز» دیده می شود. ایجاد بستر مناسب برای پژوهشگری معلم و مدرسه، پرهیز از رویکرد های خطی و تجویزی، و بازآفرینی فرهنگ مدرسه در سند برنامه درسی ملی چندان مورد توجه نیست و این سند نقش مستقلی برای مدرسه در برنامه ریزی درسی، نوآوری در روند های آموزشی باتوجه به مقتضیات مدرسه و محیط آموزشی چندان قائل نمی‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparison between the Document of Islamic Republic of Iran’s National Curriculum and the part of Curriculum in the Theoretical Basis of Fundamental Development of Public- Formal Education System of Islamic Republic of Iran

نویسنده [English]

  • Nader Salsabili
Head of Department of Curriculum Planning Foundations
چکیده [English]

Abstract
In this research the purpose has been focused on the review and comparison of the National Curriculum Document of Islamic Republic of Iran regard the criteria extracted from Sub-System of Curriculum in the Theoretical Basis of Fundamental Development of Public- Formal Education System of Islamic Republic of Iran Document. The research goal has been recognition of differences and contradictions between these two documents and the lacks of the National Curriculum Document regard the Sub-System of Curriculum in the Theoretical Basis of Fundamental Development of Public- Formal Education System. The research method and its nature is evaluative and besides an practical inquiry. The research approach is mainly qualitative in form of deductive inference on the base of document analysis in this evaluative inquiry. The National Curriculum Document analysis and comparing it with Theoretical Basis Document, has been done on the base of the criteria extracted from it, including six related components. The related components in comparing and evaluating the National Curriculum Document are: 1-curriculum elements especially the objectives, 2-National Curriculum conceptions, 3- The necessities, backgrounds and conditions of acceptance, 4- structural and implementing characteristics, 5- attention to school based curriculum development and innovative practices, 6- attention to curriculum orientations. This evaluative inquiry and comparison has responded to the three research question.

کلیدواژه‌ها [English]

  • National Curriculum Document
  • Sub-System of Curriculum
  • Theoretical Basis of Fundamental Development of Public- Formal Education System of Islamic Republic of Iran Document
  • curriculum orientations